Geld vrijgemaakt voor onderzoek naar verleggen havendammen en aanpassen havenmond Harlingen

Spoorstraat_Zuiderhaven

Gemeente Harlingen, provincie Fryslân en Wetterskip Fryslân zetten samen een volgende stap richting een veilige en bestendige kustzone.

De gemeenteraad van Harlingen en Gedeputeerde Staten van Fryslân stellen gezamenlijk 500.000 euro beschikbaar voor onderzoek naar de veiligheid van de scheepvaart rond de havendammen en de havenmond van Harlingen. Dit onderzoek wordt uitgevoerd in samenhang met de geplande versterking van de havendammen door Wetterskip Fryslân. Om de samenwerking officieel vast te leggen, hebben de drie partijen een samenwerkingsovereenkomst ondertekend.

Waterveiligheid en scheepvaartveiligheid

De havendammen van Harlingen beschermen de stad tegen hoogwater. Uit beoordelingen blijkt dat de Noorderhavendam op termijn niet meer voldoet aan normen voor waterveiligheid. Mogelijk geldt dit ook voor de kop van de Zuiderpier. Daarom bereidt Wetterskip Fryslân een versterking van de havendammen voor, binnen het landelijke Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP). De financiering van dit project komt voor het grootste deel van het Rijk, aangevuld met een eigen bijdrage vanuit Wetterskip Fryslân.

Tegelijkertijd vraagt de veiligheid van de scheepvaart in de haven van Harlingen om aandacht. De huidige havenmond is historisch gevormd en sluit niet overal goed aan op het moderne scheepvaartverkeer. Op verschillende locaties is de vaarroute smal en zijn bochten krap, wat gevolgen heeft voor de veiligheid en doorstroming van schepen.
Een eerdere voorverkenning laat zien dat er kansen zijn om de versterking van de havendammen te combineren met aanpassingen aan de havenmond. Daarmee kunnen zowel de waterveiligheid als de nautische veiligheid worden verbeterd.

Onderzoek naar mogelijke oplossingen

De komende periode onderzoekt een externe partij welke oplossingen mogelijk zijn om de waterveiligheid en de veiligheid van de scheepvaart te verbeteren. Daarbij wordt gekeken naar technische haalbaarheid, ruimtelijke kwaliteit, kosten, planning en juridische uitvoerbaarheid. Het onderzoek start na de zomer. De resultaten worden meegenomen in de verkenningsfase van de havendamversterking, die naar verwachting begin 2027 begint. Deze fase moet leiden tot een voorkeursoplossing voor de toekomstige inrichting van de havendammen en de havenmond. Naar verwachting ontstaat in het najaar van 2027 meer duidelijkheid over de financiering van een gecombineerde aanpak. In het voorjaar van 2028 besluiten de betrokken partijen of zij gezamenlijk verder gaan met uitvoering en welke oplossing de voorkeur krijgt.

Samen werken aan slimme oplossingen

De samenwerking maakt deel uit van ‘Harlingen: Dijk, Wad, Stad’. Binnen dit programma werken gemeente, provincie en waterschap al langere tijd samen aan de toekomst van de Harlinger kustzone. De haven van Harlingen is een belangrijke schakel in het Friese havensysteem, vormt de maritieme toegangspoort van Fryslân en speelt een belangrijke rol voor recreatie, toerisme en de verbinding met het Waddengebied.

Bij de ontwikkeling van de plannen zijn ook inwoners, ondernemers en andere belangstellenden betrokken. Hun ideeën, zorgen en wensen zijn meegenomen in het Integraal Ruimtelijk Ontwikkelingsperspectief (IRO) voor de kustzone, dat eerder dit jaar is vastgesteld. Daarin is de toekomst van de havendammen benoemd als een belangrijke opgave voor de komende jaren.

Paul Schoute, wethouder gemeente Harlingen:

"Met dit besluit zetten we samen een belangrijke stap van plannen naar uitvoering. Door het onderzoek naar de veiligheid van de scheepvaart te combineren met de versterking van de havendammen benutten we een unieke kans. Zo werken we efficiënt en toekomstgericht aan een veilige, bereikbare en economisch sterke haven."Frank Jorna, dagelijks bestuurslid Wetterskip Fryslân:

‘Wetterskip Fryslân heeft de wettelijk taak om de havendammen in Harlingen te versterken om zo de stad en het achterland ook in de toekomst tegen hoogwater te beschermen. Samen met provincie en gemeente zien wij kansen om deze investering te benutten voor een veiligere, beter bereikbare en toekomstbestendige haven en kustzone van Harlingen. We werken dan ook graag mee aan de onderzoeken.’

Vervolg

De komende periode werken gemeente Harlingen, provincie Fryslân en Wetterskip Fryslân gezamenlijk aan het onderzoek. Op basis van de resultaten besluiten de partijen hoe en wanneer de plannen verder worden uitgewerkt en uitgevoerd. Meer informatie is te vinden op de webpagina Dijk, Stad, Wad.